تماس با سردبیر: gilavaei@gmail.com تماس با نویساد:perslit@gmail.com درباره ما بایگانی پیوندکده   کتابخانه ادبیات بومی هنر داستان شعر
دوستان، یاران و خوانندگان گرامی، خواهشمندیم هنر و ادبیات پرس لیت را به دیگران نیز معرفی کنید سه شنبه ۲۱ فروردين ۱۳۹۷ - ۱۰ آپريل ۲۰۱۸

ابراهیم جعفری؛ شاعرِ نقاش و دیواری که سفید ماند

مریم زهدی / بی‌بی‌سی

ابراهیم جعفری

به گفته یکی از هم‌کلاسی‌های آقای جعفری در سال‌های اوج جنگ در نقاشی‌های او رنگ‌های تیره‌تر و سیاهی حاکم می‌شود و خرابه‌ها موضوع کار او می‌شوند

مراسم تشییع محمدابراهیم جعفری، نقاش و شاعر که در آخرین دقایق روز ۱۸ فروردین بر اثر سکته مغزی در بیمارستان مداین تهران درگذشت صبح چهارشنبه ۲۲ فروردین‌ماه از دانشگاه هنر به سمت بهشت‌زهرا برگزار می‌شود.

مریم محمدی، همسر آقای جعفری به ایسنا گفته که قرار است روز جمعه ۲۴ فروردین ماه مراسمی در باغ‌موزه قصر برای این هنرمند برگزار ‌شود. در این مراسم فیلمی درباره ابراهیم جعفری نمایش داده خواهد شد و افرادی مانند خسرو سینایی و لیلی گلستان درباره او صحبت خواهند کرد.

محمدابراهیم جعفری نقاش و شاعر که در سن ۷۸ سالگی درگذشت در بروجرد به دنیا آمد. به گفته خودش اینکه در خانه‌ای روستایی بزرگ شده و در طبیعت زندگی کرده به او در خلق آثارش کمک کرده است.

آقای جعفری معتقد بود اگر در چنین فضایی زندگی نکرده بود نمی‌توانست نقاشی‌هایش را به شکلی بکشد که روی مخاطب تاثیر بگذارد.

شاعرِ نقاش

محمد ابراهیم جعفری در سال پنجم دبیرستان به مدرسه دارالفنون رفت، در آنجا با نقاشی و ادبیات آشنا شد و بعد از آن در دانشکده هنرهای زیبا نقاشی خواند.

در حالیکه او چندین بار گفته بود بیشتر خودش را شاعر می‌داند سالهای زیادی را به تربیت هنرجویان در دانشگاه هنر پرداخت و بسیاری از هنرمندان عرصه هنرهای تجسمی خود را شاگرد او می‌دانند.

او که معتقد بود تمام خلاقیت‏‌ها نه از عقل که از جان برمی‎خیزد ترانه‌ها و اشعار زیادی از خود به جای گذاشته است. خودش می‌گوید ترانه‌های اولیه را با الهام از فضای طبیعت محلی می‌نوشته و اینگونه مناظر را تصویر می‌کرده و دقیقا به همین دلیل حس ترانه‌های محلی و فولکلور را به مخاطب القا می‌کرده است.

"چون مرغ شب خواندی و رفتی" نام مجموعه ترانه‌های اوست و توسط نشر مشکی منتشر شده است. روزی که آقای جعفری به دیدار مهدی اخوان ثالث رفته بود تا ترانه‌های تازه‌اش را برای او بخواند، با خودش عهد کرد که به قول خودش جز "دست در دستِ تجسمِ خلاق" هرگز ترانه‌ای نسراید. او ترانه‌های محلی هم سروده است.

آقای جعفری که عضور رسمی هیات علمی دانشگاه هنر و انجمن نقاشان ایران بود به عنوان موسس کانون آموزش اصول هنرهای تجسمی هم شناخته می‌شد.

آو آثار نقاشی خود را در در نمایشگاه‌های داخلی وخارجی متعددی به نمایش گذاشت. حضور درفستیوال هنر کانی سورمر در جنوب فرانسه و کسب جایزه ملی این کشور در سال ۱۳۵۳، حضور در بی‌ینال یا دوسالانه پاریس در سال ۱۳۴۸ و اولین نمایشگاه خیابانی تهران در سال ۱۳۴۲ از جمله مواردی است که در کارنامه هنری آقای جعفری وجود دارد.

در آثار او کار با آبرنگ و آب‌مرکب، استفاده از گِل و گواش و استفاده از ماده زمینه‌ای پلاستوفوم دیده می‌شود.

دیوارهای شهر او را می‌شناختند

فضای انقلاب فرهنگی در سال‌های جنگ بر هنر آقای جعفری بی‌تاثیر نبود.


دهه شصت را / در مهتاب شمردم،/ دوازده بهار کوتاه بود

در یک زمستان بلند/ در آفتاب شمردم،/ سیزده زمستان کوتاه بود/ در یک بهار بلند

اگر ریشه در خاک داری/ می‌رویی/ چه باور کنی، چه انکار/ شاخه‌ها را

سرما و گرما می‌سوزاند/ ریشه‌ها را نه/ می‌پرسی/ دهه شصت چگونه گذشت؟

این ضرب‌المثل را هیچ کجا نشنیده‌ام/ تفنگت را که گرفتند/ تیروکمان کودکیت/ خطا نمی‌کند.


به گفته ژیلا سازگار یکی از همکلاس‌های آقای جعفری، در همین سال‌های جنگ در نقاشی‌های آبرنگ‌ او رنگ‌های تیره‌تر و سیاهی حاکم می‌شود و خرابه‌ها موضوع کار او می‌شوند.

آخرین نمایشگاه او در سال ۱۳۷۷ در گالری گلستان با عنوان "کتیبه‌های خوانده نشده" برگزار شد. نقاشی‌های این نمایشگاه با الهام از این شعر نادر نادرپور کشیده شده بود:

در شهر ناشناخته‌ای گام می‌زدم

دیوارهای شهر مرا می‌شناختند...

دیواری که سفید ماند

آقای جعفری در گفت‌وگویی با توکا ملکی درباره این نمایشگاه گفته بود: "به نظر من هنرمند آهنگساز یا آهنگساز هنرمند، ململ خیال خلاق خود را به روی صداهای نو می‌اندازد و مانند کسی که پروانه‌ها را با تور مخصوص خود شکار می‌کند، ملودی‌های تازه‌ای را که در باغ خاطرش می‌پرند به تور می‌اندازد. به قول پُل کله هنرمند دیدنی‌ها را تکرار نمی‌کند، بلکه به نادیده‌ها خاصیت دیده شدن می‌بخشد و این گفته درباره تمام هنرها صدق می‌کند."

ابراهیم جعفری

آقای جعفری دیورا سفیدی را در موزه هنرهای معاصر به عنوان اثر هنری‌اش معرفی کرد و گفت که آن را به احترام همه طرح‌هایی و کسانی که برای انتخابشان دست بالا برده‌ است، سفید نگه‌می‌دارد به امید روزی که او و دیگرانی که آرزوی خلق کردن دارند، به آرزویشان برسند

محمد ابراهیم جعفری که در چند سالانه و دوسالانه داور آثار بود. او در نخستین و آخرین دوسالانه‌ بین‌المللی طراحی که در سال ۱۳۷۸ در موزه هنرهای معاصر تهران برگزار شد، در حالیکه میدانگاه ورودی موزه را به آثار داوران اختصاص داده بودند، دیوار سفید موزه را به عنوان اثر خود معرفی کرد.

او با معرفی دیوار سفید موزه به عنوان اثر هنری‌، این شعر را مقابل آن گذاشت:

پرنده‌ای پشت دیوار کاهگلی می‌خواند

دیوار را نقاشی کردم

باران بارید

دیوار پاک شد

بوی کاهگل و آواز پرنده ماند

.http://www.bbc.com/persian/arts-43713367
رسانه هنروادبیات پرس لیت | Create Your Badge
 

به صفحه خود در فیس بوک پیوند دهید:Share  

بازگشت به صفحه نخست